Een paar euro afrekenen bij de bakker, een koffie bestellen of boodschappen doen zonder ook maar één muntstuk aan te raken. Voor miljoenen Nederlanders is het inmiddels de normaalste zaak van de wereld.

Pinnen, contactloos betalen en betalen met een smartphone hebben contant geld in korte tijd naar de achtergrond geduwd. Toch groeit tegelijkertijd de discussie over de vraag of Nederland niet té afhankelijk wordt van digitale betalingen.

De portemonnee verdwijnt langzaam

Wie vandaag een winkel binnenloopt, hoeft vaak alleen een bankpas of telefoon bij zich te hebben. Een korte beweging langs de betaalterminal en de aankoop is geregeld.

Vooral contactloos betalen heeft het dagelijks leven eenvoudiger gemaakt. Kleine bedragen worden zonder pincode afgerekend en steeds meer mensen gebruiken hun smartphone of smartwatch als digitale portemonnee.

Voor winkels is dat eveneens aantrekkelijk. Er hoeft minder contant geld in de kassa te zitten en medewerkers hoeven minder vaak geld te tellen of naar de bank te brengen.

Maar wat gebeurt er bij een storing?

Juist daar ontstaat een belangrijk probleem.

Een volledig digitale betaalwereld werkt alleen zolang de technische infrastructuur blijft functioneren. Een storing bij een bank, een probleem met een betaalnetwerk of een langdurige stroomuitval kan ervoor zorgen dat consumenten plotseling niet meer kunnen betalen.

Dat klinkt misschien onwaarschijnlijk, maar digitale systemen zijn niet onkwetsbaar.

Een samenleving waarin bijna niemand meer contant geld bij zich heeft, kan tijdens een grote storing behoorlijk snel tegen praktische problemen aanlopen.

Contant geld blijft daarom belangrijk

Hoewel steeds minder mensen dagelijks met bankbiljetten en munten betalen, heeft contant geld nog altijd een belangrijke functie.

Met contant geld kun je betalen zonder afhankelijk te zijn van een betaalterminal, internetverbinding of bankapp. Bovendien geeft het sommige mensen meer controle over hun uitgaven.

Wanneer je een vast bedrag contant meeneemt, zie je letterlijk hoeveel geld er nog over is. Bij digitaal betalen kan het veel gemakkelijker zijn om kleine bedragen uit te geven zonder daar bewust bij stil te staan.

Jongeren kiezen voor gemak

Voor jongere generaties voelt betalen met een telefoon inmiddels bijna vanzelfsprekend.

Een bankpas meenemen is soms al niet meer nodig. De smartphone is toch al altijd binnen handbereik.

Ook webwinkels spelen hierin een grote rol. Met opgeslagen betaalgegevens en snelle betaalmethoden kan een aankoop binnen enkele seconden worden afgerond.

Dat gemak heeft echter ook een keerzijde: hoe eenvoudiger het wordt om iets te kopen, hoe kleiner de drempel om spontaan geld uit te geven.

Wordt Nederland volledig cashless?

Waarschijnlijk zal contant geld verder aan belang verliezen, maar een volledig contantloze samenleving lijkt voorlopig niet vanzelfsprekend.

Daarvoor zijn er simpelweg te veel situaties waarin cash een nuttige reserve blijft.

Een verstandig systeem lijkt daarom niet te kiezen tussen contant en digitaal, maar beide naast elkaar te laten bestaan.

Digitale betalingen zijn snel, praktisch en efficiënt. Contant geld biedt juist onafhankelijkheid wanneer elektronische systemen niet beschikbaar zijn.

De ideale betaalmethode bestaat misschien niet

De discussie gaat uiteindelijk niet alleen over technologie.

Het gaat over vrijheid, veiligheid en keuze.

Niemand wil terug naar een wereld waarin je voor iedere kleine aankoop eerst naar een geldautomaat moet. Maar niemand wil waarschijnlijk ook in een situatie terechtkomen waarin een technische storing betekent dat je geen brood, medicijnen of brandstof meer kunt kopen.

De toekomst van betalen zal daarom waarschijnlijk digitaal zijn.

Maar misschien is de echte vooruitgang niet dat contant geld verdwijnt.

De echte vooruitgang is dat consumenten altijd een keuze houden.

Disclaimer: Dit artikel bevat een betaalde samenwerking of reclame.